Jump to content

Ayder (han)

QIRIMTATAR VİKİPEDİYASINIÑ MALÜMATI
Ayder
Doğğan künü belli degil
Doğğan yeri
Ölgen künü 1487
Ölgen yeri
Zenaatı ükümdar
Baba I Hacı Geray[1][2]

Ayder (arap urufatında: حيدر‎‎‎) - I Hacı Geraynıñ oğlu. Doğğan tarihı bilinmegen, 1487 senesi öldi. 1475 senesi Qırımnıñ hanı edi. 1456 senesi babası I Hacı Gerayğa qarşı isyan etip tahtnı zapt etmege tırışqanı aqqında malümat bar, lâkin bunıñ işançlı isbatları ale daa tapılmağan. Ayderniñ qardaşı I Meñli Geray tahtqa çıqqan soñ Ayder Sudaq qalesine apiske tüşti. Osmanlılar 1475 senesi ceneviz müstemlekelerini basıp alğan soñ Ayder qısqa vaqıtqa tahtqa çıqtı, amma soñ qardaşı Nur Devlet tarafından yeñilip Kiyev şeerine qaçtı. 1479 senesi Moskvağa köçip Moskva knâzı III İvanğa sığındı. III İvan onı bilinmegen bir sebep ile Moskoviyanıñ şimaline sürgünlikke yolladı. 1487 senesi Rusiyeniñ şimalinde bulunğan Belozersk şeerinde (bugünki Vologda vilâyeti) sürgünlikte öldi.

  1. Яз. Ази-Гирей (rus.) // Энциклопедический лексиконСПб: 1835. — Т. 1. — С. 240.
  2. Яз. Айдаръ (rus.) // Энциклопедический лексиконСПб: 1835. — Т. 1. — С. 304.