İçeriğe atla

Uran

QIRIMTATAR VİKİPEDİYASINIÑ MALÜMATI

Uran (timsali: ) – küneş sisteminiñ yedinci seyyaresi. Küneşten uzaq seyyarelerden biri.

Uran
Görsel
Videosu
Adını bergen Uranüs[d] ve Urania[d][1]
Bulunğan yeri
Ögrengen uranology[d]
Tapqan William Herschel[d][2][3]
Tapılğan vaqtı 1781 mart 13[2][3]
Tapılğan felekiyatlıq yeri Bath[d]
Yoldaş Cordelia[d], Ophelia[d], Bianca[d], Cressida[d], Desdemona[d], Juliet[d], Portia[d], Rosalind[d], Cupid[d], Belinda[d], Perdita[d], Puck[d], Mab[d], Miranda[d], Ariel[d], Umbriel[d], Titania[d], Oberon[d], Francisco[d], Caliban[d], Stephano[d], Trinculo[d], Sycorax[d], Margaret[d], Prospero[d], Setebos[d], Ferdinand[d], ε ring[d], β ring[d], ν ring[d], μ ring[d], 5 ring[d], 4 ring[d], 6 ring[d], γ ring[d], λ ring[d], η ring[d], ζ ring[d], α ring[d], δ ring[d] ve S/2023 U 1[d]
Ana astronomik cısım Küneş
Apoapsis 3.006.318.143 km
Periapsis 2.734.998.229 km
Periapsis argumenti 2,983715 radyan[4]
Dünyadan uzaqlıq 2.600.000.000 km ve 3.150.000.000 km
Tüzetme 0,0229 ± 0,0008
Orbita ekstsentrisiteti 0,04725744[4]
Orbita avuqlığı 0,013485 radyan[4], 0,11 radyan ve 0,018 radyan[4]
Orbita devri 84,0205 yıl ve 30.688,5 kün
Sinodal dönemi 31.938.624 s[5]
Aylanuv devri 61.200 s[6][7]
Orbitanıñ büyük yarımköçeri 2.870.658.186 ± 1 km ve 2.870.658.170.655,7 metr[4]
Artqan dügümniñ boyluğı 1,291839 radyan[4]
Ortalama anomaliya 2,5 radyan[8]
Körüngen büyükligi 5,9 ve 5,32[8]
Albedo 0,488[8] ve 0,3[8]
Mıqnatislik momenti 3.900.000.000.000.000.000.000.000 ± 50.000.000.000.000.000.000.000 J/T[9]
Sıqlıq 1,271 Gram bölü santimetreküp[8][10]
Sıcaqlıq 49 K[11], 53 K[8] ve 57 K[12]
Kütle 86.810 ± 13 yottagram
Meydanlıq
  • 8.115.600.000 kvadrat kilometr[8]
Kölem 68.330.000.000.000 cubic kilometre[8]
Radius 25.362 ± 7 km[13], 25.559 ± 4 km[13][8] ve 24.973 ± 20 km[13]
Diametr 51.118 km[8]
Felekiyat timsali
Devir J2000.0[d]
Şeması
Köşe diametri 3,3 ″ ve 4,1 ″[14]
Oñ açıqlıq 17s 09d 10s[8]
Sapma −15° 10′ 0″[8]
Yüzdeki gravitatsiya 8,7 saniyede metre kare[8]
Логотип Викисклада Wikimedia Commons saytındaki
Multimedia fayllar
Küneş sisteması
KüneşUtaritÇolpanAy (kök cismi)DünyaMerih yoldaşlarıMerihCeres (kiçik gezegen)Asteroid quşağıMüşteriMüşteriniñ yoldaşlarıZualZualniñ yoldaşlarıUranUrannıñ yoldaşlarıNeptunnıñ yoldaşlarıNeptunPlutonnıñ yoldaşlarıPlutonKoyper quşağıDisnomiaErisScattered discOort bulutı
Seyyareler: Utarit - Çolpan - Dünya - Merih - Müşteri - Zual - Uran - Neptun
Kiçkene seyyareler: Pluton - Eris - Haumea - Makemake
Diger: Küneş - Ay - Asteroid quşağı - Quyruqlı yıldızlar - Neptun artında cisimler - Koyper quşağı- Oort bulutı
  1. https://sites.uni.edu/morgans/astro/course/Notes/section4/new21.html
  2. 2,0 2,1 В. С. Уран (rus.) // Энциклопедический словарьСПб: Брокгауз — Ефрон, 1902. — Т. XXXIVа. — С. 892.
  3. 3,0 3,1 Berry A. A Short History of Astronomy (брит. англ.)London: John Murray, 1898.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Standish E. M. Keplerian elements for approximate positions of the major planets (ingl.) // Explanatory Supplement to the Ephemeris — 2015. — 3 p.
  5. https://web.archive.org/web/20070809171542/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/uranusfact.html
  6. https://science.nasa.gov/uranus/facts/#h-orbit-and-rotation
  7. https://web.archive.org/web/20260203125604/https://science.nasa.gov/uranus/facts/#h-orbit-and-rotation
  8. 8,00 8,01 8,02 8,03 8,04 8,05 8,06 8,07 8,08 8,09 8,10 8,11 8,12 https://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/uranusfact.html
  9. https://arxiv.org/ftp/arxiv/papers/1007/1007.4497.pdf — S. 5.
  10. https://planetfacts.org/mass-and-density-of-uranus/
  11. https://web.archive.org/web/20220928181910/http://www.astronomycafe.net/FAQs/q2681x.html
  12. https://web.archive.org/web/20131102112312/http://marsrover.nasa.gov/spotlight/20070612.html
  13. 13,0 13,1 13,2 Archinal B. A., M. F. A’Hearn, Bowell E., Conrad A., Consolmagno G. J., Courtin R., Fukushima T., Hilton J. L., Krasinsky G. A., Neumann G. et al. Report of the IAU Working Group on Cartographic Coordinates and Rotational Elements: 2009 (ingl.) // Celest. Mech. Dyn. Astron.Springer Science+Business Media, 2010. — Vol. 109, Iss. 2. — P. 101—135. — ISSN 0923-2958; 1572-9478; 0008-8714doi:10.1007/S10569-010-9320-4
  14. NASA FACTS (ingl.)NASA.