Hurma
| hurma | |
|---|---|
 | |
| Renk | qave renki[d] ve sarı[d] |
| Karbon ayak izi | 3,3 kilogram of carbon dioxide equivalent per kilogram[1] |
| Suv izi | 2.277 cubic metre per ton[2] |
| Taksonun doğal ürünü | P. dactylifera[d][3] ve Phoenix[d] |
 Wikimedia Commons saytındakiMultimedia fayllar | |
Hurma — nehl ailesiniñ bazı hurma nehli (Phoenix) türleriniñ aşalğan bir meyvası, hususan parmaq hurmasınıñ (latince Phoenix dactylifera). Çoqtan berli insanlar tarafından aş kibi qullanılğan. Adette tükânlarğa qurusı kele. Mahsus hurma nehliniñ çeşitleri sıcaq iklimli memleketlerde sanayı miqdarında östüre. Hurma Bibliyada ve Quranda sıq-sıq añıp keçile[4]. Uzun seferlerinda aş kibi qullanılmağa mümkün[5].
Hurmada sağ aşnıñ er bir maddesi bar dep fikir sıq-sıq aytıla[6][7]. Rivayetlerde ve menqibelerde insanlar tek hurma ve suv bazı sene vaqtında aşıp yaşay dep aytıla[8].
Ananege köre eftar hurma ve suvdan başlana[9].
100 grammda ğıda degeri
[deñiştir | kodunı deñiştir]- Energiya — 277 Kkal (1160 KCoul)
- Suv — 21.32 g
- Proteinler — 1.81 g
- Yağlar — 0.15 g
- Kömürsuvlar — 74.97 g
- Ezim etilgen madde — 6.7 g
- Disaharidler — 66.47 g
- Süt şekeri — 0.00 g
- Retinol (A vitamini) — 7 mkg
- Beta-karotin — 89 mkg
- Askorbin ekşiligi (C vitamini) — 0.0 mg
- Tiamin (В1 vitamini) — 0.050 mg
- Riboflavin (В2 vitamini) — 0.060 mg
- Niatsin (В3 vitamini) — 1.610 mg
- Pantoten ekşiligi (В5 vitamini) — 0.805 mg
- Piridoksin (В6 vitamini) — 0.249 mg
- Foliy ekşiligi (В9 vitamini) — 15 mkg
- К vitamini — 2.7 mkg
- Kaltsiy — 64 mg
- Demir — 0.90 mg
- Magniy — 54 mg
- Fosfor — 62 mg
- Kaliy — 696 mg
- Natriy — 1 mg
- Tsink — 0.44 mg
- Baqır — 0.362 mkg
- Marganets — 0.296 mkg
Atıflar
[deñiştir | kodunı deñiştir]- ↑ Teran T. D., Suckow T. So schmeckt Zukunft: Der kulinarische Kompass für eine gesunde Erde (alm.) / Hrsg.: WWF Deutschland — 2021.
- ↑ Mekonnen M. M., Hoekstra A. Y. Table 3 // The green, blue and grey water footprint of crops and derived crop products (ingl.) // Hydrology and Earth System Sciences — Copernicus Publications, 2011. — Vol. 15, Iss. 5. — P. 1577—1600. — ISSN 1027-5606; 1607-7938 — doi:10.5194/HESS-15-1577-2011
- ↑ https://www.alwosta.tn/fr/blog/147_dattes-20-bienfaits-3-mefaits-et-5-proprietes-medicinales.html
- ↑ As-salam gazetasınıñ «Финики» maqale. 1 mayısnıñ 2011 s. arhivlengen.
- ↑ Хлеб пустыни (Sahra aşlığı). 5 dekabrniñ 2010 s. arhivlengen.
- ↑ Огромное значение фиников в полноценном рационе (Tam qıymetli aşta hurmanıñ büyük emiyeti). 24 martnıñ 2010 s. [ https://web.archive.org/web/20100324171356/http://www.mirdobra.ru/z/dates.htm arhivlengen].
- ↑ Полезная информация. Экзотика. Финики (Faydalı malümat. Siyrek olğan aş. Hurma). 19 iyülniñ 2011 s. [ https://web.archive.org/web/20110719215628/http://shahab.com.ua/ru_c01_poleznaja_informacija_ekzotika_finiki.html arhivlengen].
- ↑ Чудо Корана. Финики (Quran mücizesi. Hurma). 4 oktâbrniñ 2011 s. [ https://web.archive.org/web/20111004154153/http://koranru.ru/scientific_69.html arhivlengen].
- ↑ Рамадан-2026: екватор священного місяця. Традиції, правила та духовний сенс (Ramazan: muqaddes aynıñ merkezi. Ananeler, qaidever ve diniy mana). 2 martnıñ 2025 s. arhivlengen.
Edebiyat
[deñiştir | kodunı deñiştir]- Хімічний склад харчових продуктів: Книга 1: Довідкові таблиці змісту основних харчових речовин і енергетичної цінності харчових продуктів (Ğıda mahsullarınıñ himiyaviy terkibi: 1-nci kitap: Esas ğıda maddeleri ve energiya aqqında malümat cedvelleri) / İ.M. Skurihin ve V.N. Volgarevnıñ muarririyeti — 2-inci neşir, yahşılaştırılğan ve kenişletilgen — 224 s.